Het einde van de browser
"... ik denk dat de revolutie zit in de browser."
Toen Sun een aantal jaren riep 'The Network is the Computer', vroeg ik mij al af wat ze daarmee bedoelden. Het was een spannende kreet die volgens mij nog open stond voor ontwikkelingen in de toekomst. Een eerst uiting was het uitleveren van 'moderne' terminals: Een kleine computer met niet veel meer dan een netwerkverbinding, een browser, Java en een lichtgewicht processor. In retrospect denk ik dat Sun gelijk gaat krijgen, maar dat ze een verkeerde keuze hebben gemaakt wat betreft de browser.
Internet heeft zich de laatste jaren vooral technisch ontwikkeld: Je kreeg steeds nieuwere versies van HTML, email en de daarbij behorende tools. Ook zijn steeds meer mensen altijd online, middels kabel-internet of ADSL en het duurt niet lang meer of we kunnen allemaal ons mobieltje uitbreiden met UMTS. De hoofdmoot van ons internetgedrag blijft echter beperkt tot e-mail, browsen of surfen en natuurlijk chatten. De techniek is dus rijp voor iets nieuws en ik denk dat de revolutie zit in de browser.
Als Portal-deskundige (en dan bedoel ik niet zoiets als startpagina of Yahoo portal en eigenlijk ook niet zoiets als MSN Places, maar de Enterprice Websuites zoals Plumtree, WebSphere Portal en Microsoft SharePoint) zie ik een omslag in beweging van consumeren naar produceren op het web. Browsen is toch min of meer eenrichtingsverkeer; daar doet een forum of webmail eigenlijk niets aan af. Ook zie je dat de middelen die een browser biedt om te produceren vrij beperkt zijn en dat de browser enkele inherente problemen kent.
Zo is bijvoorbeeld de Google Deskopt Search (GDS) een enorm handige tool: het indexeert een enorme berg bestanden op je harde schijf en maakt ze 'des Googles' doorzoekbaar. Maar als je een document hebt gevonden, kun je het alleen openen. Zaken die Windows biedt zoals via een contextmenu het bestand direct kopieren naar je memorystick kan GDS niet. Niet omdat ze het niet zouden willen, maar omdat de resulataten worden getoond in de browser en je, om security redenen, geen toegang hebt tot je systeem. En dus is er een workaround nodig, zoals bijvoorbeeld een ActiveX component, maar die wantrouwt iedereen vanwege de mogelijke virusgevoeligheid.
Het wordt dus tijd om de Browser te vervangen door iets nieuws. Iets waarmee we nog wel toegang kunnen krijgen tot de benodigde informatie, maar dan middels een platform (of 'cockpit') de wel gebruik maakt van de mogelijkheden van mijn systeem. En dat bestaat al, zei het in beperkte vorm.
MacroMedia heeft een serie tools gebouwd voor het web: Flash en Central zouden de rol van de browser kunnen overnemen. Ze missen echter dezelfde toegang tot je eigen systeem die de browser ook heeft en het zijn uitbreidingen van je browser. Bovendien geloof ik niet dat de hele wereld voor MacroMedia als bedrijf wil kiezen, ondanks hun goede staat van dienst. Het is het weggeven van het vrije internet aan een bedrijf.
Sun heeft ook een poging gewaagd met JavaWebstart. Het is een leuke poging maar biedt nog niet de voordelen die we willen behalen. Bovendien is het meer een toevoeging dan de gewenste revolutie.
Hoewel er ook oplossingen zijn met een Single Page Interface (SPI), zoals Backbase, heeft dit ook zijn beperkingen. Het is wel het ultiem 'stretchen' van de mogelijkheden van de browser, maar eigenlijk een doekje voor het bloeden; een truc voor iets dat je eigenlijk anders wilt oplossen.
De echte revolutie zie ik in Eclipse, een platform dat IBM als OpenSource heeft weggegeven. Het is geschikt voor bijna alle besturingssystemen, gratis verkrijgbaar, en gestoeld op Java, met een kleine toevoeging voor elk apart besturingssysteem voor de afhandeling van zogenaamde 'widgets': stukjes interface die je OS voor je bestuurd, zoals windows, knoppen en muisafhandeling. De rest kun je op basis van zogenaamde plugins toevoegen aan je platform. Dit kan dynamisch, op afstand beheerd en transparant.
Hiermee biedt Eclipse de mogelijkheden om, geleidelijk, de browser over te nemen en te vervangen. En het bestaat nu al, zodat je bijvoorbeeld je dashboard offline kunt meenemen. Als je weer online bent repliceer je de mutaties.
Niet dat er niets meer moet gebeuren, want er zijn nog vele problemen op het gebied van security, repliceren en het updaten van plugins, maar de basis is gelegd en solide genoeg om een kleine revoltie te starten. En IBM heeft voldoende know-how in huis en kennis op dit gebied door hun jarenlange ervaringen met Lotus Notes. En hoewel de basisgedacht van Notes een hele goede is, is de tool verouderd en nodig aan vernieuwing toe. Eclipse kan de kracht van de browser combineren met de kracht van een Notes client: flexibel, draaiend 'in' het OS, platformonafhankelijk, toegang tot online data en uitbreidbaar. Als je in Eclipse een IDE kunt maken, kun je er ook een mail-applicatie en nog veel meer in bouwen. En krijg je beter dan voorheen een scheiding tussen data en interface.
Uiteindelijk zullen we beter af zijn met een nieuwe dekstop en zullen we ons later afvragen hoe we in vredesnaam ooit ons werk hebben kunnen doen met browsers. Maar bij opgroeien hoort doorontwikkelen en ooit hebben we geleerd om van kruipen te gaan staan. Een nieuwe technologie heeft een generatie nodig om vertrouwd te raken bij de mens; de browser bestaat nu een jaar of tien, dus we zijn misschien halverwege volwassenheid.
Misschien is dit stiekem ook wel een beetje de reden dat we van Microsoft geen nieuwere browser hoeven te verwachten, zoals ze zelf zeggen...
